Menu

Flora en Fauna

Kies hieronder de bovenste aanduiding of scrol door naar beneden en kies uit de lijst hieronder, van aanwezige artikelen.

Alle hieronder getoonde vogels zijn terug te vinden in het boek 'RIJK aan VOGELS', alle insecten in het boek 'INSECTEN RIJK'. Beide boeken zijn verkrijgbaar in de shop.

Zie voor meer aspecten van flora en fauna op golfbanen ook: http://www.golfbaanhandboek.nl/onderdeel/natuur

 

Flora en fauna 35 jaar - deel 4 - Voortgang

Flora en fauna 35 jaar - deel 3 - Boerderij e.o.

Flora en fauna 35 jaar - deel 2 - Banen

Flora en fauna 35 jaar - deel 1 - Inleiding

Gele kornoelje - Cornus mas

Lezing Biodiversiteit  op Rijk van Nijmegen

Metamorfose

Paddenstoelen

Biodiversiteit

Leven rond de vijver tussen Noord 9 en Oost 1

Inzet schapen vraagt om doordachte keuzes

Succesvolle vogeltelling

Nijlganzen op de baan

Vogels tellen

Luislang doodt bosbok op golfbaan

Flora en fauna Zuid-Afrika

Waar zijn de insekten nu?

 

Flora en fauna 35 jaar - deel 4 – Voortgang

Terwijl de bouwkundige zaken gestaag doorgaan en de vorm van het nieuwe clubhuis zich steeds meer begint af te tekenen, krijgt ook de baan en de Pitch en Putt meer smoel. De Champions course is aangelegd en aangeplant met struiken en bomen. Rondom de driving range is ook alles aangeplant en zo ook het pad van de Nijmeegsebaan naar de Villa Huize Rathio. Ook de Postweg is voorzien van bomen en struiken en waar gepland zijn ook de lussen Golvend land en Derde baan voorzien van bomen en struiken. Binnen Golvend land zijn achter het stuwwalbos en nabij Villa Huize Rathia aanwezige bomen geintegreerd in het plan. Toch zal er in de loop der jaren nog veel veranderen. Maar eerst even terug naar de periode vóór 2000.

 

Het hoogste punt van de nieuwbouw is bereikt en binnen worden de zaken gereed gemaakt voor de leden en de te ontvangen gasten.

 
(Foto’s: Links de ingerichte kleedruimtes en rechts de lounche bar. Ook restaurant het Golvend land is gereed, zie foto hieronder.)

 

 

 


(Foto: Van een verhard terras achter het clubhuis is hier nog geen sprake, maar de voorbereidingen zijn in volle gang. Links nog net zichtbaar een stuk van het pad afkomstig van hole 9 van het Golvend land, later Zuid 18 en nu Zuid 7.)

 

 

 


(Foto: De nieuwbouw is gereed – met een gekanteld vierkant bovenvenster - en de voorgevel van de oorspronkelijke boerderij wordt hier onderhanden genomen. De restaurantvensters zijn nog niet inpandig. Voor het clubhuis ligt opgebracht zand voor het toekomstige terras en talud.)


(Foto: Maar weldra is ook een terras gerealiseerd voor het clubhuis, zij het nog beperkt.)

 

 

 


(Foto: Zicht van achter de vijver, op de kop van het bronnenbos in het Siepke, op het clubhuis met terras, talud en aanplant. De vijver, gevuld vanuit de bronnen in het bronnenbos, vormt tot op heden een bijzonder biotoop en draagt bij aan de grote biodiversiteit op de golfbaan. De clubhuisgevels zullen later weer worden aangepast en uitgebreid op rechts.)

 

 

 


(Foto: Oudere leden onder ons en zij die al langer lid zijn kunnen zich deze situatie wellicht nog herinneren. Komend van Golvend land hole 9, later Zuid 18 en nu Zuid 7, liep men door het bronnenbos, via het houten bruggetje naar het Siepke en vandaar naar het clubhuis. Een pittige wandeling! Mede vanwege de dassenburcht die in het bos aan het pad ontstond, is deze route uit de gratie geraakt. Interessant is ook het front van het clubhuis zoals dat in de jaren 90 was.)

 

De nog jonge beplanting ging een steeds belangrijkere rol spelen op dit voorheen zo kale, agrarische land. Zo zien we hieronder de aanpassing bij de driving range.

 


(Foto: Eind '80, begin '90, de verdiept liggende P is nog slechts afgeschermd door jonge aanplant waar hier vanaf hole 1 van de Champions course – de huidige NB 1 – nog alles open is. De golfer links op de foto staat op de tee van hole 1 Derde baan – de huidige Noord 1. Het clubhuis is inmiddels wit. De golfer op de voorgrond is Van Erven Dorens.)

Later zal hier het toegangspad achter de tee langs worden aangelegd, naar de huidige tee Noord 1 en NB 1 met marshall-huisje. En zo gaan de technische aanpassingen tot op de dag van vandaag door, aanpassingen die van invloed zijn op de zich aanpassende flora en fauna.

 

 

Had het bestuur zich al eerder uitgesproken voor de wens van 2 x 18 holes, deze plannen worden enkele jaren na de start al meer concreet en dan ook wordt de vijver – nu Oost 1 - met aangrenzende grond opgenomen in de nieuwe plannen. De Postweg, het deel dat toegang verschaft tot het clubhuis, vanaf de Nieuweweg is gemoderniseerd en het clubhuis is er klaar voor. Zie foto hierboven rechts.

 

 

 
(Foto’s. Boven, de vijver op de lus Derde baan – nu Oost 1 - heeft vorm gekregen en wordt geintegreerd in de nieuwe plannen. Er onstaat vanuit flora en fauna gezien een uniek biotoop met een rijke rough. De aangrenzende percelen zorgen nog voor een agrarische beleving. De foto onder biedt zicht over de vijver op Derde baan 5 – links – en 8 – midden. Momenteel hole Noord 9 met links de bomen die nu Zuid 1 scheiden van Noord 9. Rechts op de foto de green van Oost 1.)

 

 

In de uitbreiding en aanpassing van de 9 holes lussen is straks geen sprake meer van de oude namen Champions course, Golvend land en Derde baan, maar wordt gesproken van Nijmeegse baan en Groesbeekse baan.

   
(Foto’s: Links de oude situatie zonder vijver, rechts de aangepaste situatie mét vijver.)

 

 

 
(Foto: De geintegreerde houtwal op de achtergrond, het Villabosje op rechts met het oude kippenhokje op de Groesbeekse baan, momenteel Oost 2/3, bieden uitermate geschikte habitats voor diverse soorten dieren, vogels en insecten. De bomen in het midden staan op een tong die de fairway insteekt en waarvan er verschillende door de jaren heen zijn verdwenen.)

 

 


(Foto: Tussen de huidige Oost 3 aan deze kant en Noord 8 aan de andere kant lag destijds een dicht begroeide houtwal. Door stormen en baanveranderingen zijn door de jaren heen hier heelveel oude bomen verdwenen.)

 

 


(Foto: Ook voor de golfers een juweeltje van een afslag, die momenteel meer op links is gelegen en bekend als Oost 3. Van dit panorama over de Zevenheuvelenweg is door de groei van de bomen momenteel niet veel meer over. Een aspect dat door de jaren heen op veel plaatsen het beeld heeft doen veranderen.)

 

 

 



(Foto: Beeld van een nog kale Groesbeekse baan met jonge bomenaanplant.  Vermoedelijk is dit de locatie waar momenteel op Zuid de tee is gelegen van de huidige par 3 hole 8.)

 

 


(Foto: Ook hier nog kaal en jonge aanplant op de locatie Golvend land hole 9, later Groesbeekse baan 18 en nu bekend als Zuid 7. Op de helling wordt het bos gevormd dat nu is gelegen tussen de hole en De Siep. In het midden loopt het momenteel nog aanwezige werkpad – in het huidige bosje nabij de vijver - tussen Siepke en Zuid. Op de foto hierna vanuit een ander perspectief met van rechts naar links de dan al hoge bomen langs de openbare weg De Siep.)

 

 

 


(Foto: Beeld op de tee van de momenteel bekende hole Zuid 5, de pijpelaar met links de nog jonge Rhododendrons.)

 

 

 


In 2005 ziet de baan er uit zoals hierboven op de foto, bomen en struiken geven de contouren binnen het park weer en de ontwikkeling van nieuwe natuur is in volle gang. Greenkeeper Freek Snel is dan al enkele jaren bezig met het registreren van zijn vogelwaarnemingen door de baan. In dit jaar verschijnt ook het boek ‘Rijk aan Vogels’, een weergave van de tot die tijd alle op de baan waargenomen vogels, meer dan 100 soorten.

 

(Wordt vervolgd)

 

Flora en fauna 35 jaar - deel 3 - Boerderij e.o.

Toen de initiatiefnemers hun oog lieten vallen op de boerderij van boer Hettinga, beginjaren 80, was de boerderij actief binnen de veehouderij en bestond uit een woonhuis met stalruimtes en bijgebouwen. Zodanig gebouwd dat er een binnenplaats was die ook in de planvorming dienstig werd gemaakt. Onderstaande foto’s spreken voor zich.

(Foto links: Luchtfoto van de boerderij in originele staat.)

 

 

 

(Foto's: Boven links en rechts de stalruimtes van buiten, onder links en rechts in gebruik door de veestapel.)

 

 

 

(Foto: Boven, de binnenplaats als agrarische bedrijfsruimte, een ideale plaats ook voor huisvesting van de boerenzwaluw. Gedurende de verbouwactiviteiten van de boerderij doet de binnenplaats dienst als opslagruimte, zie foto hieronder.)

 

 

Nadat Gedeputeerde Staten het sein op groen had gezet voor de aanleg van de golfbaan, konden ook de bouwplannen voor het clubhuis worden uitgevoerd.

 

Postweg en parkeerplaats

De Postweg (op de foto rechts), is een openbare verbinding vanaf de Nieuweweg naar de boerderij, naar Huize Villa Rathia en doorlopend naar de Derdebaan, destijds een zandweg. En met de komst van de golfbaan zal deze vanaf de Nieuweweg tot aan de afslag naar de Villa drastisch veranderen. Ook de doorsteek naar de Derdebaan wordt ingrijpend veranderd door de later aangebrachte beplanting aan weerszijden van de weg.

 

 

 
(Foto’s: Links en rechts de noodzakelijke openlegging van de Postweg voor aanleg van leidingen en kabels.)

 

 

 
(Foto’s: Links de toegangsweg naar de driving range is klaar, rechts daarvan de aflopende grond naar de open plek zoals op de rechterfoto, de locatie waar de P is gepland. De gevel van de boerderij is nog niet wit geschilderd.)

 


(Foto: Voor het uitvlakken van de P is het nodige grondverzet vereist. Op de achtergrond de driving range. Links komt de afslagplaats van de huidige N 1, rechts is de Postweg met boerderij/clubhuis.)

 

 


(Foto: Winter 1987-1988 is de situatie al anders, verharding en verlichting zijn gerealiseerd, struiken en bomen geplant en de gevel van het clubhuis wit geschilderd.)

 

 

Nadat de koeien zijn verhuisd naar Friesland is met man en macht gewerkt aan de aanpassing van de gebouwen voor de wensen en mogelijkheden van destijds. De binnenplaats berijkbaar via een hek (momenteel nog de poort naast de werkplaats van de greenkeepers), deed dienst voor golflessen in de open schuur en voor feesten en partijen.

 


(Foto: De open schuur waar de boerenzwaluw jaarlijks terug kwam om te nestelen, werd later tijdelijk ingericht tot lesruimte voor de eerste pro, Brian Gee.)

 

 

 
(Foto’s: Links en rechts de feestelijke presentatie van de ontwerpen, tekeningen – op de linkerfoto links tegen de gevel - en plannen op de binnenplaats voor leden en belangstellenden. Dit feestelijk ondersteund met muziek, zie foto hierna.)

 

Ook binnen in de stallen en in de boerderij heeft men niet stil gezeten en de gebouwen zijn naar planning omgetoverd in geschikte clubruimtes. Zie foto’s hierna.

 

 

Ook buitenom moest het e.e.a. worden aangepast en dit werden ook ingrijpende veranderingen, niet alleen aan de toegangsweg of de gevels, ook de terrasvoorziening vroeg om aandacht.

 
(Foto’s: De allereerste putt-ervaring werd opgedaan in de voortuin van de boerderij, 1985-1986. Niet alleen zou deze gevel een metamorfose ondergaan, ook de voortuin. Hier ligt momenteel ons huidige terras en toegangspad, ook naar het Siepke. Achter de hier zichtbare gevel komt restaurant Het Golvend Land, ons huidige restaurant Green 46.)

 

Maar eerst wordt naast de boerderij het clubhuis gebouwd, een compleet nieuwe ruimte.

 

 
(Foto’s: Links en rechtsboven is naast de nieuwbouw de oude boerderijgevel zichtbaar.)

 

 
(Foto's: Links krijgt de dubbele gevel vorm en op 16 april 1987 hijst het jongste clublid, Rob van de Berg de vlag als het hoogste punt is bereikt. Een feestelijke gebeurtenis.)

 

(Wordt vervolgd)

 

 

Flora en fauna 35 jaar - deel 2 - Banen

“Op 1 mei 1986 is aannemer A.H. de Man begonnen met de aanleg van de baan van 36 holes, een champion course van 18 en twee kleinere banen van elk 9 holes. In de zomer van 1987 zal alles speelklaar moeten zijn. De oefenbaan, de driving range met 21 afslagplaatsen, waarvan de meeste overdekt is zondag jl. geopend”. Dit stond op 25 juni 1986 te lezen in De Brug.

 

 1985 - 1987

De 80 ha boerenland is na aankoop in hoog tempo op de kop gegaan en op verschillende fronten werd hard gewerkt. Op basis van het course-ontwerp moest het nodige gronwerk worden verricht en dat betekende heen en weer schuiven van vele honderden kubieke meters grond, het verrichten van bronboringen, het trekken van kabels en leidingen, aanleggen driving range, paden, de Postweg en niet te vergeten de verbouwing van de boerderij tot clubhuis. Alles elementen die de basis vormen voor natuurontwikkeling en de huidige inrichting, aankleding en verblijvende biodiversiteit.

 

Driving range
Grondtechnisch was de aanleg van de driving range wellicht het makkelijkste onderdeel en kon dan ook snel worden gerealiseerd, al moest er natuurlijk nog wel een ballenvanger omheen en een gebouw aan worden gekoppeld, een gebouw met afslagplaatsen.

 


(Foto: Zicht over de grasvlakte van de toekomstige driving range.)

 

 

 
(Foto’s: Links de omheinde reeds ingezaaide en groene driving range. Op de achtergrond is duidelijk het nog kale golfterrein te zien. Rechts afwerking van de aangebrachte ballenvanger langs de Postweg.)

 

 


(Foto’s: Links het aanbrengen van de fundering en rechts de opbouw van de afslagruimte.)

 


(Foto's: Links, op 15 juni 1986 kan voorzitter Jan Jaap Wever aankondigen dat de driving range in gebruik kan worden genomen, hierbij wordt de openingsslag verricht door burgemeester Embére van Gils - foto rechts - door de eerste bal te slaan, waar hij er twee voor nodig bleek te hebben.)

Rondom de driving range worden daarna bomen, struiken en rechts langs de ballenvanger, coniferen geplant.

De golfbaan
Zoals eerder aangegeven bestond het plan om een 18 holes championcourse aan te leggen, aangevuld met twee 9 holes banen. Leden van het eerste uur onder ons zullen zich deze goed kunnen herinneren. Hiervoor is door Golfarchitect Baron Paul Rolin een ontwerp gemaakt, zie de foto hieronder. Het eerste beeld van een toekomstig parklandschap met diverse biotopen. Latere plannen zullen de lussen rechts van de Postweg nog drastisch veranderen, later meer daarover.

De huidige Nijmeegse baan, ook op dit ontwerp links van de Postweg gelegen, werd destijds aangeduid met Champion course, de lus rechtsonder werd aangeduid met Golvend land (later bekend als Zuid) en de lus rechtsboven met Derde baan.


(Foto’s: Links de plattegrond van de 9 holes lus Golvend land en rechts de afmetingen.)

 

 

 
(Foto’s: Links plattegrond van de 9 holes lus Derde baan en rechts de afmetingen. Op dit ontwerp is de nog aan te leggen vijver op de huidige Oost 1/Noord 9 nog niet opgenomen.)

 

Voor de realisatie hiervan moest er nog flink wat grond worden verzet, duizenden kubieke meters werden verschoven om dalen en heuvels te creëren, tees en greens aan te leggen alsook bunkers. Op alle foto’s valt op dat er geen beplanting aanwezig is, geen bomen of struiken.


(Foto: Op deze luchtfoto is duidelijk de grote oppervlakte te zien van het grondwerk,  op het moment dat de driving range al is gerealiseerd. De boerderij en bijgebouwen zijn nog in oorspronkelijke staat.)

 

 


(Foto: Natuurlijk is er vanuit de initiatiefnemers en betrokkenen grote belangstelling voor het gestarte veldwerk waar echter de contouren nog ontbreken.)

 

 


(Foto: Vanaf de woning aan de Nieuweweg naast de tee van NB hole 17, is het grondwerk te zien richting de boerderij waar nu de holes NB 15 en 18 liggen.)

 

 


(Foto: Grondverzet op de plaats waar nu de green van NB 18 ligt, achter de zangberg is de boerderij zichtbaar.)

 

 


(Foto: Grondwerk tijdens de aanleg van de huidige holes NB 15 en 16. Achter de zandberg de woning naast de tee van momenteel NB hole 17.)

Het deel van de golfbaan dat eerder bekend stond als Golvend land en later als Zuid, was ook agrarische grond met een monocultuur van gras. En ook hier werd het nodige grondwerk verricht om de plannen van destijds te realiseren.

 

 


(Foto: Zicht vanaf de huidige NB tee hole 16 naar De Siep en het toekomstige Zuid. Door de dan nog beperkt aanwezige bomen en de jongere leeftijd daarvan, is het zicht naar het Reichswald nog open.)

 

 


(Foto: Ook hier op de locatie van Golvend land, de huidige lus Zuid, de nodige voorbereidende grondwerkzaamheden.)

 

 


(Foto: Golvend land in aanleg met zicht op De Siep en de Zevenheuvelenweg. De zandvlakte rechtsachter is de locatie van de huidige green Zuid par 3 hole 6. Door de dan nog kleine en beperkt aantal bomen een open vergezicht.)

 

 


(Foto: Zicht op de schuur op de huidige Zuid 4 – afgebroken 2018-2019. In 1985-1986 is deze locatie nog niet opgenomen in het ontwerp, wel op de voorgrond de realisatie van Golvend land, met zicht dwars over hole 9 van de huidige Zuid.)

 

 


(Foto: Bij het eerste grondwerk voor de realisatie van de lus Derde baan wordt op een natte plek een waterpartij gerealiseerd die momenteel bekend is van Oost 1. Op de voorgrond ligt het terrein voor de huidige Noord 9. Linksboven de bijgebouwen van Villa Huize Rathia.)

 

 


(Foto: Zicht over de nog kale vlakte gezien vanaf de Derdebaan. De kraan verricht grondwerk naast de vijver van de huidige lus Oost 1. De ballenvanger rondom de driving range is reeds geplaatst, achter de kraan. Zicht over aanleg van de 9 holes lus Derde baan [huidige Noord en Oost] en op de achtergrond de Champion course [huidige NB]. Opvallend ook de hier nog kale Postweg.)

 

Een andere locatie die wordt gerealiseerd is de Pitch en Putt, momenteel bekend als het Siepke. Ook deze locatie was onderdeel van de boerderij en in gebruik als weiland met schaduwbiedende bomengroep, de nog altijd aanwezige 4 linden – zie foto’s hierna.

 

 


(Foto: Een in 1984 nog ongerept agrarisch gebied waar de pitch en putt is gepland en nu bekend is als het Siepke. Beeldbepalend zijn ook hier de 4 kolossale linden.)

 

 


(Foto: Bronboringen aan de beek de Siep op het huidige Siepke. Op de achtergrond het grondverzet voor de Champion course, de huidige NB 16-15-18.)

(Wordt vervolgd)

 

 

 

Flora en fauna 35 jaar - deel 1 Inleiding

​Corona, het kon een mooie meisjesnaam zijn en op zich is de naam niet lelijk, maar helaas hebben wij er anno 2020 géén prettige associatie mee. En toch past deze binnen de flora en fauna, ook al heeft ze de golfbaan voor ons volledig gesloten. Een unieke situatie en macaber.

Bekender bij ons dan virussen zijn de bacteriën, microscopisch kleine organismen, onzichtbaar maar overal om ons heen aanwezig, zelfs in en op ons zelf.

Virussen zijn nóg kleiner dan bacteriën en normaal gesproken ook vaak bij ons aanwezig, denk maar aan de (buik)griep, verkoudheid en een koortslip. En zoals we bij grotere organismen binnen de flora en fauna ook tegenkomen, zijn wij als mensen hier de gastheer voor diverse soorten virussen en bacterien. Het verschil met bacterien is dat virussen géén levende wezens zijn. Genoeg hierover.

1985 - 1987

Natuurontwikkeling was voor de Corona-crisis een veel besproken onderwerp en dagelijks actueel, ook op onze golfbaan. Het landschap van nu was er niet altijd zoals we het nu kennen. Daar ging 35 jaar ontwikkeling aan vooraf en met name in de beginjaren was het een revolutionaire metamorfose. Een metamorfose van monotoon agrarisch landschap naar een rijk gevarieerd parklandschap.


(Foto: Agrarisch gebied langs De Siep met op de voorgrond het bronbeekje de Siep. Momenteel spelen we hier op Zuid)

 

 


(Foto: Landbouwgrond met een blik op de bomen langs de Zevenheuvelenweg. Momenteel spelen we hier op Noord en Oost)

Reeds in 1982 ontstond er bij de Junior Kamer Nijmegen het idee voor een golfclub in Nijmegen. Er ontstond een initiatiefgroep en deze richtten de 'Stichting Golfsport Nijmegen e.o.' op.

 

 

Nu zo’n 40 jaar geleden zocht dit groepje enthousiaste golfers naar een geschikte lokatie om een golfbaan te realiseren. De keuze viel op Groesbeek, op een boerderij met 80 ha welke door de gevonden investeerder in januari 1985 werd aangekocht waarna er een lange periode van discussie, overleg, onderzoek, vergunningen en onderhandelen volgde. De kranten stonden er bol van en tot in Den Haag was men er mee bezig. Ook was er de 'strijd' met het Recreatieschap en Golfvereniging De Berendonck.

   

 

Burgemeester en Wethouders van Groesbeek en de Commissie Ruimtelijke Ordening zijn uiteindelijk accoord gegaan. Landschappelijk gezien werd de komst van een golfbaan zelfs zeer wenselijk gevonden. En nadat ook de wensen van boer Hettinga rond de melkproductie konden worden gerealiseerd, was de weg vrij voor realisatie van de golfbaan. Voor instemming van de Milieuclub moest de stichting nog wel met concrete inrichtingsplannen komen en specifiek voor de unieke vegetatie op de Siep.

 

 

Nadat boer Hettinga met zijn veestapel naar Friesland was verhuisd en na ruim 4,5 jaar onderhandelen, rekenen en procederen, kon in 1986 op de lokatie worden gestart met grondverzet, verbouwing van de boerderij en aanleg driving range. En zoals het bestuur aangaf, “voor de natuur hoeft niemand bang te zijn, er zal geen boom worden gekapt,” zo schreef de Gelderlander. “Er is sprake van prachtige natuurlijke glooiingen, weilanden en akkers en er loopt een fraaie waterpartij doorheen.” 

 


(Foto: De boerderij van boer Hettinga aan de Postweg waarop was ingezet)

 

Groesbeek zou Groesbeek niet zijn als niet ten tijde van carnaval 'Het Keulen van Gelderland', ook met de golfbaan de spot werd gedreven. In de eerste carnavalskraker van 'De Soppers' worden de boterbloemen nog even aangehaald.

 

Terwijl de heer Reitsma, directeur van golfbaan BV Het Rijk van Nijmegen nog wacht op vergunningen voor een 18 holes golfbaan, spreekt het bestuur van de golfclub zich al uit voor de aanleg van een dubbele baan van 36 holes.

Mevrouw Lambrechtse, toenmalig adjunct directeur wijst in 1986 ook nog op het belang van de Postweg als geliefde wandelroute.
Is de baan ontworpen door baron Paul Robin, landschapsarchitect W. Snelders is verantwoordelijk voor de aankleding van de baan met bomen, heesters, struiken e.d. De basis voor ons huidige parklandschap met diverse biotopen en habitats.

 

(Foto's boven en hieronder: De Postweg anno 1984 ter hoogte van de boerderij, ons huidige clubhuis)

 

Toch verloopt e.e.a. niet vlekkeloos, veel hondenbezitters laten er hun hond nog uit en het hekwerk rond de in aanleg zijnde baan wordt binnen een week op acht plaatsen vernield. Maar op vrijdag 29 mei 1987 spelen 101 golfers van de dan bijna 250 leden (de vereniging is opgericht 8 augustus 1985), de eerste wedstrijd op de dan nog 9 holes nieuwe baan.
De eerste afslag wordt gedaan door de voorzitter van de golfvereniging Jan Jaap Weve.

 

Op zaterdag 19 september 1987 verricht Mr. Pieter van Vollenhoven, door zelf de eerste slag te doen, de officiele opening van de dan 18 holes golfbaan “Het Rijk van Nijmegen”, onder geleide van de directeur van de golfbaan, de heer H. Hoogwegt.

 

 

Niet slechts het golfgras is gegroeid, ook de aangebrachte bomen, heesters en struiken zijn aangeslagen, rough is ingezaaid en vormen van natuurontwikkeling  zijn gestart. Er is in een periode van drie jaar tijd een ongekende metamorfose gerealiseerd. Het grasland en de akkers van boer Hettinga zijn omgezet in een parklandschap in ontwikkeling.

Met deze inleiding is de start gemaakt voor een inkijk door de jaren heen van de totstandkoming van de golfbaan, oefenlocaties en gebouwen. Onderdelen die bepalend zijn voor de huidige biodiversiteit binnen de flora en fauna op de golfbaan.

(Wordt vervolgd)

 

 

Gele kornoelje - Cornus mas

Op diverse plaatsen door de baan zien we momenteel geelbloeiende struiken staan. Dit is de Gele kornoelje of Cornus mas.  Geen bijzonderheid aangezien deze struik in de periode januari/maart bloeit. De gele bloemen zijn klein en hebben 4 kroonbladen en staan in kleine schermen.

  

Na de bloei verschijnen er glanzend rode bessen met pit, steenvrucht en ze zijn eetbaar. Het nog kale hout bevat geen stekels of doorns. De struik kan een hoogte bereiken tot wel 6 meter en wordt soms als boom toegepast of als haagplant. Naast voedselboom voor vogels trekken de bloemen ook veel vroege insecten aan. De oorsprong van deze soort is Midden- en Zuid-Europa, Klein-Azië.

Luister, kijk en geniet.

 

Lezing Biodiversiteit op Rijk van Nijmegen

Op 28 december 2019 is tijdens de Art Expo een lezing gehouden over Biodiversiteit op onze golfbaan, waarvan hier een resumé.
Inhoudelijk is aandacht besteed aan de landschappelijke metamorfose door de jaren heen, veel variatie = meer biodiversiteit, het landschap is opgebouwd uit biotopen en habitats, bepalend zijn de aanwezigheid van voedsel en de voortplantingsmogelijkheden. We eindigen de lezing met de winter en tot slot inventarisatie van waarnemingen.

 

Als we spreken over biodiversiteit op de golfbaan, dan hebben we het over de verschillende levensvormen binnen de golfbaan. Dit hangt nauw samen met de omstandigheden op de golfbaan waaronder de grondsoort, de waterhuishouding, maar ook het klimaat, hier bij ons ook de seizoenen. De ons in het oog springende levensvormen zijn de flora en fauna, m.a.w. de bomen, struiken, planten en grassen en de dieren, vogels, insecten e.d.

 

Landschappelijke metamorfose
We hebben in 2020 het 7e Lustrum te vieren, dat betekent dat de landschappelijke metamorfose in 1985 van start ging. Het monotone agrarisch landschap werd omgetoverd in een rijk parklandschap met diverse biotopen en habitats.

 

 

 

Veel variatie = meer biodiversiteit
Ons areaal golfbaan van Het Rijk van Nijmegen (ca.145 ha. groot) bevat veel variatie in biotopen en habitats, uiteenlopend van bos tot waste land, van grasrijke rough tot kruidenrijke rough, van houtwal tot bosjes, van open terrein met hagen tot gesloten terrein, van droog tot waterpartij.

 

 

 

De (beperkte) waterpartijen op onze golfbaanlussen (Siepke, Oost 1, Oost 3, Noord 6, NB 15) zijn typische habitats met een specifiek eigen watergebonden leven.

  

 

Ook de bodem vormt een typische habitat met een specifiek eigen grondgebonden leven. Dat kan bestaan uit bodeminsecten, bodemlarven en wormen, maar ook uit bijen of wespen die hun nest in de grond verbergen.

 

 

En geheel andere vorm van habitat is die van bouwkundige aard, denk aan de bedrijfsgebouwen en schuilhutten waarin de boerenzwaluw nestelt of de huisspin woonachtig is. Maar ook aan de vleermuizenkelder op Oost 4.

 

 

Springen de effecten van de ondergrond, hoe oud ook, minder in het oog, die van het klimaat des te meer. Denk aan de witte bloesempracht in het voorjaar, de rijke kruidenbloei van de rough in de zomer of de prachtige kleuren in de herfst. Dit alles heeft invloed op de rijkdom en samenstelling aan leven door de baan.

 

Voedsel voor alles en iedereen
Hoe rijker aan voedsel naar behoefte, hoe gevarieerder de levensvormen. Eutrofiëring of verrijking van bodem en water met voedingsstoffen, overbemesting, wordt hier niet bedoeld, dat is juist schadelijk. Zonder verstoring van het evenwicht moet er voedsel zijn voor bomen en planten, voor vogels en dieren, insecten en bacterien, zwammen en schimmels of mossen en korstmossen.

 

 

Zo lusten onze roofvogels graag een muis, een vogeltje, konijntje of zelfs kevers, libellen of een dikke worm.

 

Maar ook stropen veel vogelsoorten planten af opzoek naar insecten of vruchten of zelfs wel een ei of jong vogeltje.

 

 

Graag gezien voedsel is de rups, van welke vlinder of insect dan ook. Maar de rups zelf eet ook graag om te leven en uiteindelijk het bedoelde imago te worden. Dus dienen er de geschikte planten te zijn (sap, blad, hout, vrucht, bloem, nectar) of paddenstoelen of dood organisch materiaal.

 

 

Eten lieveheersbeestjes plantenluizen, mieren beschermen deze juist vanwege de zoete uitstoot van de luis. Maar ook deze luis wil leven en heeft behoefte aan plantensappen.
En wanneer we over diversiteit spreken zien we dat dat binnen de lieveheersbeestjes betekent dat er veel, heel veel soorten zijn.

 

 

 

Een andere groep binnen de diversiteit is die van de wantsen, de schildwantsen, bloemwanten, blindwantsen, rookwantsen, sikkelwantsen etc. En ook hier geldt eten en gegeten worden.

 

 

Minder opvallend, op de bloedcicade en het koekoeksspuug na, is de grote groep van de cicaden.

 

 

Ongekend groot is de diversiteit aan vliegen en aan de diversiteit binnen de soortgroep, waarbij opvallen de zweefvliegen, bromvliegen, wolzwevers, roofvliegen, sluipvliegen, echte vliegen, dansvliegen, blaaskopvliegen, eendagsvliegen etc.

 

 

 

 

Ook om de beschikbaarheid van voedsel voor bijen, wespen en hommels kunnen we niet heen en ook dit loopt uiteen van plantensappen en fruit tot vlees of dood organisch materiaal.  Gelukkig kunnen we op Het Rijk van Nijmegen spreken van een behoorlijke rijkdom aan soorten.

 

 

 

 

Meer bekend of in het oog springend zijn de vlinders waarvan diverse soorten op onze golfbaan kunnen gedijen dankzij de grote variatie in soorten planten, onze rijke flora. Dit geldt voor soms specifiek plantgebonden soorten alsook voor de meer algemene soorten en dan van de dagvlinders, nachtvlinders en microvlinders.

 

 

 

Bij tijd en wijle zijn de waterpartijen de levensader voor diverse soorten libellen en juffers. Komend vanuit het water (larven) kunnen we genieten van de prachtige, achtergelaten larvenhuid als de libel of juffer eruit kruipt, afgezet tegen het blad van de lisdodde, gele lis of riet. 

 

 

En niet te vergeten, in de struiken, in het gras of tussen de bloemen of in onze gebouwen, veel van het leven dient weer als voedsel voor de spinnen. Spinnen in veel soorten, vormen en maten en prachtige kleuren met allemaal hun eigen web en vangtechniek. Dan hebben we niet uitgeweid over het voedsel voor sprinkhanen, reptielen, vissen, amfibieën, schaal- en weekdieren.

 

 

 

De zoogdieren komen met deze rijkdom veelal wel aan hun kostje, de vos, das, egel, ree, boom- en steenmarter, het konijn, haas en de vele soorten muizen en de eekhoorn.

 

Voortplanting
Eten en leven is één, maar de natuur is gericht op het in stand houden van de soort. Dus als de gelegenheid er is voor voortplanting zal de biodiversiteit binnen de biotopen en habitats toenemen. En zo kunnen we genieten van de voortplantingsvormen binnen de flora met vele vormen en kleuren in zaden en vruchten, bij de schimmels met mooie vruchtlichamen als paddenstoelen, bij de vogels met hun nesten met eitjes, bij de zoogdieren met hun jongen of welpen, bij de vlinders met hun rup