De golfbaan is al jaren bezig om slimme keuzes te maken in het beheer van de golfbaan om adequaat te kunnen omgaan met periodes van extreme weersomstandigheden, zoals de droogte van de laatste tijd.

Wesley Cartledge, de hoofdgreenkeeper, maakt aan het begin van ieder jaar een planning voor het onderhoud van de baan: Wanneer maaien ze, wanneer beluchten ze de fairways en de greens, op welke tijdstippen wordt de baan behandeld tegen ziektes en wanneer vinden andere vormen van onderhoud aan de rough, struiken en bossages plaats. Dit geldt ook voor de beregening. Hoeveel, wanneer én op welke gedeeltes in de baan. “Het weer zorgt er echter steeds voor dat de planning moet worden aangepast aan de weersomstandigheden.“

Het beregeningsysteem

Er is de afgelopen jaren op golfbaan het Rijk van Nijmegen fors geïnvesteerd in een nieuw beregeningssysteem met 2300 sproeiers en besturingskleppen (!!). Daarmee kan men veel preciezer delen van de baan bevochtigen. Een digitale beregeningskaart geeft een overzicht van de verschillende secties, sproeiers en te beregenen oppervlakken van de baan, waardoor gerichte keuzes gemaakt kunnen worden. Water besparen betekent daarom niet simpelweg de installatie minder vaak aanzetten.  Het vraagt om meten, observeren en per onderdeel van de baan bepalen wat werkelijk nodig is.  Dat is complex en de greenkeepers zijn steeds bezig het systeem te finetunen. In tegenstelling tot het verleden draaien de sproeiers rondom de greens en de tees niet meer 360° in het rond, maar zijn ze zo gericht dat het water nu alleen nog op de greens en tees komt. Het nieuwe systeem bespaart uiteindelijk enorm veel water.

De golfbaan is ongeveer 145 hectare groot. Daarvan is 3,8 hectare greens, 0,8 hectare voorgreen, 1,8 hectare tees en 25 hectare fairways. In totaal is er 31,4 hectare te beregenen.

Greens krijgen de prioriteit en hoeveelheid water dat in 2022 is gebruikt

Delen van de greens die het nodig hebben worden handmatig met slangen gericht beregend

Niet alles hoeft knalgroen te blijven

Het beleid van het Rijk en van de NGF is dat we eraan moeten wennen dat niet de hele baan groen hoeft te blijven. De omgeving is erg belangrijk. Golfbaan Het Rijk van Nijmegen wil de natuur beschermen en verbeteren. Zo kan een hoge rough vervelend zijn voor het spel maar is het een bewuste keuze om de biodiversiteit op de baan te stimuleren.

Met name de fairways zullen steeds vaker geel kleuren. Voor de fairways is het belangrijkste doel dat de grasplant en de wortelzone in leven worden gehouden, zodat als er weer regen valt het gras vanuit de levende wortelzone kan herstellen. Grasgroei stagneert bij 22° en als de wortels te warm worden sterven ze af. Tijdens de afgelopen droogte- en hitteperiode steeg de temperatuur van de grond op een gegeven moment op 15 cm diepte tot 24°.  Dat geeft hittestress aan het gras en beregening is dan nodig om het gras af te koelen. Nu het weer is gaan regenen en de temperatuur lager is, is de verwachting dat binnen 1 à 2 weken veel van de fairways ook weer redelijk groen zullen worden.

Hoeveel water is er nodig?

Jaarlijks heeft de golfbaan een beregeningsbudget van 125.000 m³. In 2019 en 2025 is dat budget ook vrijwel gebruikt. Er zijn echter ook jaren dat er minder water verbruikt is dan het toegestane, zoals bijvoorbeeld de 72.577 m³ in 2023 of de 54.844 m³ in 2024.  Dat is veel, maar het is goed te beseffen dat er gemiddeld 838 mm per vierkante meter valt in Groesbeek. Voor de hele Golfbaan is dat 1,17 miljard liter (1.173.200 m³) die jaarlijks als regen valt. Dat is dus ongeveer 10 keer meer dan het totale beregeningsbudget van het complex.

Hoofdgreenkeeper Wesley Cartledge

Overzichtskaart van de 2300 sproeiers en besturingskleppen op het Rijk van Nijmegen

De golfbaan heeft 2 grondwaterputten, één op ’t Siepke (de oefenbaan) en één bij het gebouw van de greenkeepers aan de Groesbeekse baan Oost 4, die samen de vijver bij Oost 1 van water voorzien. Met volumemeters wordt ervoor gezorgd dat het waterpeil in de vijver niet boven de 2,7 meter uitkomt en er geen onnodig grondwater wordt onttrokken. Vanuit deze vijver wordt het beregeningssysteem gevoed. De vijver is dus een behoorlijke buffer en belangrijk in tijden van droogte. De afgelopen tijd was het peil van de vijver geleidelijk gezakt naar ongeveer 2 meter en daarmee werd het gaandeweg kritiek, geeft Wesley aan.

Prioriteiten in beregening

Er is een duidelijke keuze gemaakt in het beregenen van de verschillende gedeelten van de baan, verdeeld in prioriteiten 1, 2 en 3: eerst de greens, daarna de voorgreens en de tees. De fairways krijgen de laagste prioriteit. In tijden van droogte worden die dan ook snel geel, terwijl met name de greens zo goed mogelijk groen gehouden worden.

Op de greens zien we tijdens droogte ook bruine plekken ontstaan. Die worden dan handmatig behandeld met de slang met wetting agents. Die middelen helpen om water gelijkmatiger door de bodem te verdelen en langer beschikbaar te houden voor de grasplant. Handmatig water geven is arbeidsintensiever, maar wel heel gericht. Niet ieder deel van de green heeft immers evenveel water nodig. Met name op de hogere plekken ontstaat eerder watertekort.

“De kunst is niet om zoveel mogelijk water te geven, maar om met zo min mogelijk water een zo sterk mogelijke grasplant te krijgen.” zegt Wesley. “Goed waterbeheer begint niet pas op het moment dat het droog wordt. Het hele jaar door moet je werken aan een gezonde, open en waterdoorlatende bodem. Onderhoudswerkzaamheden zoals prikken, beluchten verticuteren en bezanden zijn daarbij erg belangrijk. Dat helpt om de verdichting van de bodem te verminderen, water beter in de toplaag te laten doordringen, de uitwisseling van lucht in de bodem te verbeteren, de beworteling te verdiepen en de grasplant weerbaarder te maken.”

De droogte gezien vanuit de lucht (hier zoals het was  in 2018). De fairways kleuren geelbruin, de greens en tees worden gericht groen en in leven gehouden.

Nieuw uitdagingen 

De afgelopen droogteperiode was spannend, zegt Wesley, en vroeg ook steeds om specifieke inzet op maat voor de verschillende onderdelen van de baan. Gelukkig was er door het gerichte beleid steeds voldoende water beschikbaar.

Het is in ieder geval fijn dat het weer is gaan regenen. Maar dit brengt tegelijkertijd nieuwe problemen met zich mee. De vochtigheid zorgt ervoor dat de schimmel- en ziektedruk op de baan enorm is toegenomen. Schimmels ontstaan nu heel gemakkelijk, met name op de greens. Dat vraagt weer een eigen aanpak van de greenkeepers.

Maar ook wij als golfers moeten ons steentje bijdragen. De greens zijn door de vochtigheid veel zachter geworden en we slaan er veel pitchmarks in. Zorg dus dat je je pitchvork bij je hebt en de pitchmarks herstelt. Zo helpen we om te voorkomen dat schimmels (te veel) grip krijgen op de greens.